ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ
(MS-Windows 3.1x, 95')
ΕΚΔΟΣΗ 1.2 - ΟΚΤΩΜΒΡΙΟΣ 1997

6.  ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΝΟΜΟΣ
Η υπηρεσία ΝΟΜΟΣ είναι μία ανεξάρτητη Τράπεζα Πληροφοριών που προσφέρει πληροφορίες της Ελληνικής και Ευρωπαϊκής νομοθεσίας και νομολογίας. 

Η υπηρεσία αυτή έχει κάποιες ιδιαιτερότητες που τη διαφοροποιούν από τις άλλες τεχνικές υπηρεσίες της τράπεζας. Για περισσότερες πληροφορίες που αφορούν την χρήση της ΝΟΜΟΣ, ο χρήστης μπορεί να ανατρέξει στο πρόγραμμα εκμάθησης της ΝΟΜΟΣ. 

 
  
6.1  Πληροφορίες της ΝΟΜΟΣ
        
Η Τράπεζα Νομικών Πληροφοριών ΝΟΜΟΣ περιλαμβάνει με τη μέγιστη δυνατή πληρότητα σε όλους ανεξαίρετα τους τομείς δικαίου, τις εξής κατηγορίες πληροφοριών :
 
          
   
6.1.1  Νομοθεσία
  • ΝΟΜΟΙ, ΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΟΙ ΝΟΜΟΙ, ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΑ ΔΙΑΤΑΓΜΑΤΑΤο σύνολο των ισχυόντων" Νόμων, ΑΝ και ΝΔ από συστάσεως του Ελληνικού κράτους μέχρι σήμερα. Τα κείμενα είναι σε κωδικοποιημένη μορφή, δηλαδή όπως είναι και ισχύουν σήμερα (ισχύον δίκαιο) μετά από τις τυχόν διαδοχικές τροποποιήσεις, αντικαταστάσεις, προσθήκες, καταργήσεις κλπ., με παράλληλη δυνατότητα εμφάνισης του  προϊσχύσαντος δικαίου. Επιπλέον υπάρχει το σύνολο των κατηργημένων Νόμων από το 1944 μέχρι σήμερα.
  • ΠΡΟΕΔΡΙΚΑ και ΒΑΣΙΛΙΚΑ ΔΙΑΤΑΓΜΑΤΑ, ΥΠΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ, ΠΡΑΞΕΙΣ ΔΙΟΙΚΗΤΗ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΕΛΛΑΔΟΣ, ΤΟΠΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ ΠΟΛΕΩΝ, ΣΥΛΛΟΓΙΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (Α,Β, Δ ΦΕΚ και  οι εκτός ΦΕΚ ΣΣΕ) Το σύνολο σχεδόν των ισχυόντων (ποσοστό 80% του συνόλου από συστάσεως του Ελληνικού κράτους) με ιδιαίτερη έμφαση πληρότητας στην πρόσφατη  εικοσαετία, ενώ από το 1993 εισάγεται το 100% των σχετικών κειμένων (πλην των ατομικών διοικητικών πράξεων).
  • ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ  ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ Το σύνολο της κοινοτικής Νομοθεσίας (κανονισμοί, οδηγίες κλπ.) στην ελληνική γλώσσα.  Τα σχετικά κείμενα αποτελούν το περιεχόμενο της κοινοτικής βάσης πληροφοριών CELEX που ενσωματώθηκε στη ΝΟΜΟΣ δυνάμει σχετικής σύμβασης μεταξύ ΝΟΜΟΣ-Κοινότητας (σχέση αντιπροσώπου - (Host)  για εθνική διανομή των πληροφοριών).
  • ΕΘΝΙΚΕΣ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ Τα κείμενα της κοινοτικής Νομοθεσίας της CELEX διασυνδέονται με τα σχετικά κείμενα της εθνικής Νομοθεσίας (π.χ. Διατάγματα, ΥΑ, εκδοθέντα σε συμμόρφωση της κοινοτικής Νομοθεσίας κλπ). 
  • Διεθνείς συμβάσεις και διακρατικές συμφωνίες.
         
      
6.1.2  Αποφάσεις Δικαστηρίων :
  •  Όλες οι νεοδημοσιευόμενες αποφάσεις των ανωτάτων δικαστηρίων (ΑΠ και ΣτΕ) συλλέγονται, αμέσως μετά την καθαρογραφή τους, από τις γραμματείες των δικαστηρίων.  Όσες από αυτές επιλέγονται ως χρήσιμες πληροφορίες (π.χ. εξαιρούνται όσες απορρίπτουν για μη προσαγωγή παραβόλου) εισάγονται στη ΝΟΜΟΣ σε περίληψη και πλήρες κείμενο.
  • Όλες οι άλλες σημαντικές αποφάσεις ανωτάτων δικαστηρίων και δικαστηρίων ουσίας της περιόδου από το 1987 μέχρι σήμερα έχουν εισαχθεί σε περίληψη και πλήρες κείμενο.  Ως σημαντικές εκρίθησαν οι ήδη δημοσιευθείσες στα είκοσι πέντε (25) περίπου πιο γνωστά νομικά περιοδικά.
  • Η Νομολογία των ανωτάτων δικαστηρίων και πολλών δικαστηρίων ουσίας της περιόδου 1986 έως το έτος 1975 συμπληρώνεται συνεχώς με περιλήψεις ή αποσπάσματα (και με πλήρη κείμενα σε πολλές περιπτώσεις).
  • Αποσπάσματα όλων των αποφάσεων του ΣτΕ από το 1961  συνδεδεμένα με τα αντίστοιχα θεματικά ευρετήρια. Οι αποφάσεις των πρόσφατων ετών (από το 1986 μέχρι σήμερα) συνοδεύονται από περιλήψεις και πλήρες κείμενο.
  • Το σύνολο των κειμένων της κοινοτικής Νομολογίας της CELEX στην ελληνική γλώσσα.
6.1.3  Βιβλιογραφία
  
Περιλήψεις ή αποσπάσματα των άρθρων, μελετών και μονογραφιών που έχουν δημοσιευθεί από το έτος 1970 μέχρι σήμερα στα νομικά περιοδικά.
 

Η ενημέρωση με τα νέα νομοθετήματα, επεξεργασμένα κατάλληλα για τις ανάγκες του  χρήστη, γίνεται το αργότερο μέσα σε δεκαπέντε (15) περίπου ημέρες από την κυκλοφορία του ΦΕΚ, ενώ στη Νομολογία η ενημέρωση γίνεται σε ένα (1) περίπου μήνα από την καθαρογραφή των συλλεγομένων αποφάσεων. 

Λοιπές αποφάσεις που για οποιοδήποτε λόγο δεν έχουν επιλεγεί στη φάση αυτή, εισάγονται μέσα σε ένα μήνα από τον εντοπισμό τους σε κάποιο νομικό περιοδικό, ή  μετά την αποστολή τους από τον ενδιαφερόμενο για εισαγωγή στη ΝΟΜΟΣ δικαστή ή δικηγόρο. 

  
    
6.2  Δομή Λειτουργίας της ΝΟΜΟΣ
    
Η λειτουργία της ΝΟΜΟΣ στηρίζεται στα εξής διαδοχικά βήματα:
 
 
       
6.2.1  Έρευνα
      
Οι μέθοδοι έρευνας που ο χρήστης της ΝΟΜΟΣ έχει στη διάθεσή του προκειμένου να αντλήσει τις επιθυμητές νομικές πληροφορίες της ελληνικής και κοινοτικής Νομοθεσίας και Νομολογίας είναι οι εξής:
 

1. Έρευνα μέσω Θεματικών Ευρετηρίων :  Ο χρήστης υποβοηθείται στην έρευνά του από ευρετήρια στα οποία έχει χωριστεί η Νομοθεσία  και η Νομολογία, βάσει των τομέων και υποτομέων δικαίου.  Τα ευρετήρια αυτά έχουν δενδρική μορφή, με την έννοια ότι οδηγούν το χρήστη από τα γενικά στα πιο ειδικά θέματα (ανάλογα με την πληροφόρηση που αυτός επιθυμεί να λάβει). Η ύπαρξη υποευρετηρίου σηματοδοτείται με το σύμβολο #. 
  
 Στην περίπτωση που ο χρήστης δεν μπορεί να εντάξει το ερώτημα που τον ενδιαφέρει σε κάποιο τομέα δικαίου, μπορεί να αναζητήσει πληροφορίες με τη βοήθεια του αλφαβητικού καταλόγου των λέξεων κλειδιών ( ο κατάλογος βρίσκεται στη αρχική οθόνη του θεματικού ευρετηρίου, αμέσως μετά τους θεματικούς τομείς δικαίου), ή καλώντας τη λειτουργία της αλφαβητικής αναζήτησης μέσα απο το μενού " λειτουργίες , και στη συνέχεια πληκτρολογώντας τη λέξη κλειδί. 
  
 Εάν ο αριθμός των πληροφοριών μετά την έρευνα είναι μεγάλος , μπορεί στη συνέχεια να μειώσει, ή και να εξαιρέσει πληροφορίες επιλέγοντας απο το μενού " λειτουργίες " τους " πρόσθετους συνδιασμούς". 
  
 Στη συνέχεια επιλέγει " μείωση πληροφοριών", ή " εξαίρτεση πληροφοριών" με βάση το θεματικό ευρετήριο οπότε επιλέγει τον επιθυμητό τομέα δικαίου, ή με βάση λέξη κειμένου , όπου πληκρολογεί τμήμα μόνο της λέξης συνοδευόμενο στο τέλος απο το σύμβολο " * ¨" ώστε να εντοπίστεί η λέξη με τις οποίες πιθανές καταλήξεις. 
  
 Η παραπάνω διαδικασία είναι δυνατό να επαναληφθεί διαδοχικά όσες φορές επιθυμεί ο χρήστης, ώστε οι πληροφορίες να μειωθούν  στον επιθυμητό βαθμό. 
  
2. Έρευνα με βάση Συγκεκριμένα Χαρακτηριστικά (ενάριθμη έρευνα) :  Ο χρήστης γνωρίζει το έτος και τον αριθμό του νομοθετήματος και βάσει αυτού αναζητεί το κείμενό του ή τη Νομολογία και Βιβλιογραφία που το ερμηνεύει. Με τον ίδιο τρόπο αναζητεί το κείμενο συγκεκριμένης απόφασης ή τις μελέτες και τα άρθρα ορισμένου προσώπου. 
  
3. Ελεύθερη Έρευνα : Ο χρήστης έχει τη δυνατότητα να αναζητήσει πληροφορίες Νομοθεσίας και Νομολογίας, χρησιμοποιώντας κάποιες λέξεις που πιθανολογεί ότι περιέχονται στα σχετικά κείμενα. 
  
Σημαντικό παράγοντα επιτυχίας, και εξοικονόμησης χρόνου για τη ελεύθερη έρευνα αποτελεί η ορθή επιλογή της λέξης κειμένου, βάση της οποίας θα γίνει η έρευνα, και αυτό γιατί λόγω του γλωσσικού πλούτου της Ελληνικής γλώσσας, είναι δυνατό ο νομοθέτης να χρησιμοποιήσει για το ίδιο    αντικείμενο διαφορετικό τρόπο έκφρασης . 

Ο χρήστης μπορεί να καλέσει τη ελεύθερη έρυνα μέσα απο το μενού Νομοθεσία. Στη συνέχεια πληκτρολογεί τμήμα μόνο της λέξης συνοδευόμενο στο τέλος απο το σύμβολο " * " ώστε να εντοπιστεί η λέξη με τις όποιες πιθανές καταλήξεις . 

Εάν ο  αριθμός των πληροφοριών μετά την έευνα είναι μεγάλος, μπορεί στη συνέχεια να μειώσει τον αριθμό των διαθεσίμων πληροφοριών με τον τρόπο που περιγράφεται προηγούμενα στη παράγραφο " 1 ". 
  
Συμπερασματικά σχετικά με τη μεθοδολογία αναζήτησης πληροφοριών στην ΝΟΜΟΣ, θα πρέπει ο χρήστης να χρησιμοποιεί δομημένους τρόπους έρευνας όπως είναι το θεματικό αλφαβητικό ευρετήριο, ή η ενάριθμη έρευνα, και εάν δεν καλυφθεί τότε να ανατρέξει στην ελέυθερη έρευνα. 
  
Όλες οι παραπάνω μέθοδοι έρευνας διατυπώνονται λεκτικά στους βασικούς πίνακες επιλογών Νομοθεσίας και Νομολογίας της ΝΟΜΟΣ σύμφωνα με τα ακόλουθα: 
 

    
ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ
& ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
(A) Έρευνα μέσω Θεματικών Ευρετηρίων
  • Θεματικό - Αλφαβητικό Ευρετήριο Νομοθεσίας 
  • Θεματικό - Αλφαβητικό Ευρετήριο Νομολογίας
(B) Έρευνα με βάση Συγκεκριμένα Χαρακτηριστικά (Ενάριθμη έρευνα)
  • Αναζήτηση Νομοθετημάτων με βάση τον Αριθμό τους 
  • Κώδικες
  • Έρευνα με βάση Διάταξη Νομοθετήματος
  • Έρευνα με βάση Διάταξη Κώδικα
  • Αναζήτηση Αποφάσεων με βάση τον Αριθμό τους
  • Συγγραφικό Έργο ενός Προσώπου
(Γ) Ελεύθερη Έρευνα
  • Έρευνα με βάση Λέξεις Κειμένου
  • Έρευνα με βάση Λέξεις Κειμένου
     
          
6.2.2  Εμφάνιση Αποτελεσμάτων
        
Μετά την εντολή έρευνας βάσει οποιασδήποτε μεθόδου, εμφανίζεται λίστα των σχετικών με την έρευνα πληροφοριών. Η λίστα στη Νομοθεσία περιλαμβάνει συνοπτικούς τίτλους του κύριου περιεχομένου των νομοθετημάτων, ενώ στη Νομολογία συνοπτική καταγραφή των θιγομένων από την απόφαση θεμάτων. Ο χρήστης βάσει των τίτλων και περιλήψεων επιλέγει την πληροφορία της οποίας επιθυμεί να δει το κείμενο (περνώντας έτσι στο τρίτο στάδιο) ή μπορεί να συνδυάσει τα αποτελέσματα της μέχρι εκείνη τη στιγμή έρευνάς του με άλλη πρόσθετη επιλογή (π.χ. να μειώσει τις πληροφορίες βάσει μιας λέξης που πιθανολογεί ότι περιλαμβάνεται στα κείμενα των πληροφοριών που του έχουν ήδη δοθεί ή να επιλέξει είδος πληροφορίας).
 
     
         
6.2.3 Λειτουργίες Κειμένου
      
(α) Νομοθεσία
 
Όταν ο χρήστης, διεξάγοντας έρευνα στο χώρο της Νομοθεσίας, καταλήξει σε ένα κείμενο νομοθετήματος (ισχύον δίκαιο) έχει τη δυνατότητα να δει τις προϊσχύσασες μορφές των διατάξεών του, καθώς επίσης και να πληροφορηθεί, τα βάσει των εξουσιοδοτικών διατάξεων του νομοθετήματος, εκδοθέντα Διατάγματα και ΥΑ. Τέλος μπορεί να μεταφερθεί στις ερμηνεύουσες το νομοθέτημα αποφάσεις δικαστηρίων και σχετική βιβλιογραφία (άρθρα ή μελέτες). 

(β) Νομολογία 
Όταν αντίστοιχα ο χρήστης καταλήξει σε κείμενο δικαστικής απόφασης, έχει τη δυνατότητα να συνδεθεί με τη Νομοθεσία προκειμένου να δει ένα νομοθέτημα που μνημονεύεται στο κείμενο της συγκεκριμένης απόφασης. 

     
        
6.2.4  Εκτυπώσεις
         
O χρήστης μπορεί να λάβει εκτύπωση των κειμένων της Νομοθεσίας καθώς και κειμένων και περιλήψεων της Νομολογίας. Οι λίστες τίτλων νομοθετημάτων και άρθρων της Νομοθεσίας δεν εκτυπώνονται. Επίσης δεν γίνεται συγκεντρωτική εκτύπωση, αλλά μόνο διαδοχική, κειμένων άρθρων νομοθετημάτων και περιλήψεων ή κειμένων της Νομολογίας για λόγους προστασίας των περιεχομένων της ΝΟΜΟΣ.
 
     
        
6.3  Πληροφορίες της CELEX
        
Όλα τα κείμενα και ευρετήρια είναι στην ελληνική γλώσσα. Η ενημέρωση των πληροφοριών γίνεται από την ίδια τη CELEX κάθε εβδομάδα.
 

Σημειώνεται ότι η δομή των κειμένων της CELEX διαφέρει από αυτήν της ΝΟΜΟΣ. Δηλαδή η CELEX δεν διαθέτει κωδικοποιημένα κείμενα, ισχύον και προϊσχύσαν δίκαιο, τίτλους νομοθετημάτων και άρθρων, διασυνδέσεις με σχετικά κείμενα όπως κατ' εξουσιοδότηση  και Νομολογία. 

Σε πρώτη φάση οι πληροφορίες της CELEX θα ενσωματωθούν στη ΝΟΜΟΣ και θα λειτουργούν όπως στην υπόλοιπη Ευρώπη. Ήδη όμως το νομικό επιτελείο της ΝΟΜΟΣ εργάζεται πάνω στα κείμενα της CELEX (κωδικοποιήσεις, διασυνδέσεις, τίτλοι, ευρετηριάσεις  κλπ.) ώστε να  λειτουργούν όλες οι εξαιρετικά φιλικές διαδικασίες της ΝΟΜΟΣ και στα κοινοτικά κείμενα. Από το Σεπτέμβριο που άρχισε η λειτουργία της CELEX μέσα στη ΝΟΜΟΣ με το σύνολο των κειμένων, λειτουργούν στη Νομοθεσία τα ευρετήρια θεματικών ενοτήτων του κοινοτικού δικαίου. Θα επακολουθήσει η τοποθέτηση τίτλων (αρχικά στα νομοθετήματα και μεταγενέστερα στα άρθρα τους) και στη συνέχεια θα γίνει η  κωδικοποίηση (ισχύον και προϊσχύσαν δίκαιο τουλάχιστον των πιο βασικών νομοθετημάτων) ενώ παράλληλα θα γίνονται οι νομικές εργασίες διασύνδεσης των πληροφοριών (κατ' εξουσιοδότηση, νομολογία, εθνικές συμμορφώσεις). 

Η λήψη των πληροφοριών της CELEX από τους χρήστες πραγματοποιείται μέσα στο γνωστό σε αυτούς περιβάλλον της ΝΟΜΟΣ, με τις ίδιες ακριβώς διαδικασίες λήψης που ισχύουν και για τα ελληνικές πληροφορίες.