1. Εισαγωγή

    1.1. Όταν επισκευάζεται κτίριο βλαμμένο από το σεισμό πρέπει να επιδιώκεται η αποκατάσταση του βαθμού αντισεισμικής ασφάλειας που είχε πριν από το σεισμό και ενδεχομένως η αύξησή της. Δευτερευόντως, και κυρίως για λόγους ψυχολογικούς, αλλά και αισθητικούς, πρέπει να επισκευάζονται τα ρήγματα και οι ζημιές που δεν επηρεάζουν την ασφάλεια του κτιρίου.
    1.2 Κάθε κτίριο πρέπει να εξετασθεί σε κριτήρια τεχνικά, οικονομικά και κοινωνικά για να αποφασισθεί αν ενδείκνυται να επισκευασθεί ή να κατεδαφιστεί.
    1.3 Στην περίπτωση που αποφασισθεί ότι το κτίριο είναι επισκευάσιμο ο μελετητής προβαίνει στη σύνταξη της μελέτης. Η μελέτη επισκευής του κτιρίου πρέπει πάντοτε να βασίζεται στον έλεγχο της αντισεισμικής συμπεριφοράς του και τη διερεύνηση των ενδεχομένων αιτιών που προκάλεσαν τις αστοχίες.
    1.4 Στην περίπτωση που οι βλάβες έχουν μόνο τοπική σημασία, η αποκατάσταση και η ενίσχυση του βλαμμένου στοιχείου είναι επαρκής. Στην περίπτωση που οι βλάβες επηρεάζουν γενικότερα την ασφάλεια του κτιρίου είναι απαραίτητο ο φέρων οργανισμός να αντιμετωπισθεί ως ενιαίο σύνολο.
    1.5 O μελετητής πρέπει να έχει υπόψη του ότι η επισκευή ενός κτιρίου με βλάβες από σεισμό που επηρεάζουν γενικότερα την ασφάλειά του αποτελεί ειδικό πρόβλημα που χρειάζεται βαθιά και εμπεριστατωμένη μελέτη για να καταλήξει σε λύση επιστημονικά, τεχνικά αλλά και οικονομικά αποδεκτή. Ιδιαίτερη σημασία έχει η συστηματική επίβλεψη καθώς και αυστηροί ποιοτικοί έλεγχοι τόσο για τα υλικά που θα χρησιμοποιηθούν όσο και για τις τεχνικές που θα εφαρμοστούν.

    2. Μέθοδοι επισκευών

   Oι συνηθέστερες μέθοδοι αποκατάστασης και ενίσχυσης κτιρίων βλαμμένων από σεισμό είναι: (1) έγχυτο συμβατικό σκυρόδεμα, (2) έγχυτο σκυρόδεμα υψηλής αντοχής και σταθερού όγκου, (3) εκτοξευόμενο σκυρόδεμα (gunite), (4) τσιμεντενέσεις ή τσιμεντοκονιάματα, (5) εποξειδικές ρητίνες, εποξειδικά κονιάματα και ρητινοσκυροδέματα, (6) επικόλληση ελασμάτων σε σκυρόδεμα (beton plaque), (7) ηλεκτροσυγκόλληση νέων οπλισμών, (8) επισκευές με χρήση σύνθετων υλικών από ίνες υάλου υψηλής αντοχής.

    2.1 Έγχυτο Συμβατικό Σκυρόδεμα
    Έγχυτο σκυρόδεμα χρησιμοποιείται για επισκευές σε περιπτώσεις που μπορούν να χωρέσουν σχετικώς χονδρά αδρανή και σε επιφάνειες όπου μπορεί να σταθεί το επιτόπου χυνόμενο σκυρόδεμα π.χ. στο επάνω πέλμα πλακών ή δοκών ή μέσα σε τύπους για να αποτελέσει μανδύα υποστυλωμάτων ή παρειών δοκών ή και για να καλύψει τον τυχόν πρόσθετο οπλισμό ενίσχυσης. Αντίθετα δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε κάτω πέλματα πλακών ή δοκών. Η χρήση του απαιτεί επιμελημένη προετοιμασία και προσεκτική εκτέλεση της σκυροδέτησης.

    2.2 Έγχυτο Σκυρόδεμα Υψηλής Αντοχής και Σταθερού Όγκου
    Για την κατασκευή μανδυών από σκυρόδεμα χρησιμοποιείται «ειδικό τσιμεντοκονίαμα» το οποίο είναι μίγμα τσιμέντου, λεπτόκοκκης άμμου, υπερρευστοποιητών και διογκωτικών σε κατάλληλες αναλογίες. Το τσιμεντοκονίαμα είναι πολύ ρευστό, αποκτά σε πολύ μικρό χρόνο μεγάλες αντοχές και συγχρόνως, σε αντίθεση με το συμβατικό σκυρόδεμα, δεν υφίσταται συστολές ξήρανσης.

    2.3 Εκτοξευόμενο Σκυρόδεμα (gunite)
    Το εκτοξευόμενο σκυρόδεμα χρησιμοποιείται κυρίως σε μετρίας έκτασης βλάβες για την ενίσχυση ή επισκευή δομικών στοιχείων από σκυρόδεμα ή τοιχοποιία. Λόγω μη χρησιμοποίησης ξυλότυπου εφαρμόζεται σε επιφάνειες οιασδήποτε κλίσης, ακόμη και σε οροφές. Συνήθως το επιπρόσθετο πάχος είναι της τάξης των 7 cm. Απαιτεί ειδικό εξοπλισμό και εκπαιδευμένα συνεργεία για την αξιόπιστη εφαρμογή του.

    2.4 Τσιμεντενέσεις ή Τσιμεντοκονιάματα
    Oι τσιμεντενέσεις εφαρμόζονται για επισκευές ρωγμών ανοίγματος λίγων χιλιοστών σε τοιχοποιίες ή σκυρόδεμα. Ως επί το πλείστον χρησιμοποιούνται σε φέρουσες τοιχοποιίες από λιθοδομές μεγάλου πάχους. Τα τσιμεντοκονιάματα εφαρμόζονται σε μεγαλύτερες ρωγμές μέχρι πάχους 10 mm.

    2.5 Εποξειδικές Ρητίνες, Εποξειδικά Κονιάματα και Ρητινοσκυροδέματα
    Oι ρητίνες, και ιδιαίτερα ο πιο συνηθισμένος τύπος τους, οι εποξειδικές, χρησιμοποιούνται συνήθως ως υλικό πλήρωσης ρωγμών σκυροδέματος ή τοιχοποιίας ή για επικολλήσεις λεπτών μεταλλικών φύλλων και σύνθετων υλικών επί των επιφανειών του σκυροδέματος. Oι εποξειδικές ρητίνες αυτούσιες στη ρευστή τους κατάσταση χρησιμοποιούνται για τη συγκόλληση ρωγμών πλάτους από 0,1 mm έως 3 mm. Τα εποξειδικά κονιάματα χρησιμοποιούνται για τη συγκόλληση ρωγμών όταν αυτές έχουν πλάτος μεγαλύτερο των 3 mm. Στα ρητινοσκυροδέματα το τσιμέντο έχει υποκατασταθεί από ρητίνη. Χρησιμοποιούνται συνήθως προς συμπλήρωση τεμαχίων σκυροδέματος που έχουν αποσπασθεί.

    2.6 Επικόλληση Ελασμάτων σε Σκυρόδεμα (beton plaque)
    H επικόλληση γίνεται με εποξειδική ρητίνη στο εφελκυόμενο πέλμα των δοκών, στις κατακόρυφες παρειές των δοκών ή στους κόμβους. Τα ελάσματα πρέπει να είναι λεπτά (συνήθως 1 έως 1.5 mm) για να περιορισθεί η τάση αποκολλήσεως και επίσης για να είναι εύκαμπτα ώστε να κολλήσουν καλά και να συνεργαστούν με την παλαιά δοκό.

    2.7 Ηλεκτροσυγκόλληση Νέων Oπλισμών
    O συνηθέστερος τρόπος ενίσχυσης εφελκυόμενων περιοχών είναι με οπλισμούς, η συνεργασία των οποίων με τους παλιούς επιτυγχάνεται συνήθως με ηλεκτροσυγκόλληση. O μαλακός χάλυβας προτιμάται από το νευροχάλυβα ως νέος οπλισμός για ευκολία στη συγκόλληση. Oι νέες ράβδοι συγκολλώνται επάνω στις παλαιές με τη βοήθεια παρεμβλημάτων της ίδιας διαμέτρου. Με τη συγκόλληση νέων ράβδων οπλισμού συνδυάζεται κατά κανόνα η χρήση εκτοξευόμενου σκυροδέματος, χωρίς να αποκλείεται και το έγχυτο.

    2.8 Επισκευή με Σύνθετα Υλικά από Ίνες Υάλου Υψηλής Αντοχής
    Τα σύνθετα υλικά αποτελούνται από ίνες υάλου υψηλής αντοχής «συρραμμένες ή πλεγμένες» σε μορφή «υφάσματος». Τα «υφάσματα» ινών, αφού εμποτιστούν με ειδικές εποξειδικές ρητίνες, σχηματίζουν ένα σύνθετο υλικό υψηλής αντοχής το οποίο επικολλάται στις κατάλληλα προετοιμασμένες επιφάνειες του δομικού στοιχείου αποτελώντας μόνιμη επένδυση επισκευής και ενίσχυσής του. Η χρήση των σύνθετων υλικών μπορεί να θεωρηθεί ως εξέλιξη των ενισχύσεων με μεταλλικά ελάσματα.

    3. Υλικά επισκευών

    Η καταλληλότητα των υλικών που θα χρησιμοποιηθούν για τις επισκευές των κτιρίων κρίνεται ύστερα από ποιοτικό έλεγχο από αναγνωρισμένα εργαστήρια και σύμφωνα με τις ισχύουσες προδιαγραφές.
    Τα βασικά υλικά που θα χρησιμοποιηθούν διακρίνονται σε:
    α. Απλά υλικά
    β. Σύνθετα υλικά (μείγματα)
    α. Απλά είναι υλικά:
    1. Το τσιμέντο
    2. Oι κονίες - άσβεστος, γύψος και οργανικά συνδετικά υλικά (πλαστικά γαλακτώματα κ.λπ.).
    3. Τα αδρανή υλικά
    4. Το νερό
    5. Oι χάλυβες - σιδηροπλισμοί - μορφοχάλυβες - χαλυβοελάσματα - πλέγματα - κοχλιωτοί σφιγκτήρες κ.λπ.
    6. Oι ίνες υάλου υψηλής αντοχής.
    7. Τα πρόσθετα βελτιωτικά για κονιάματα και σκυροδέματα.
    8. Oι εποξειδικές ρητίνες
    9. Τα εποξειδικά και άλλα υλικά ενίσχυσης με ενέσεις σε φέροντα στοιχεία
    β. Σύνθετα υλικά είναι:
    1. Το σκυρόδεμα
    2. Τα έτοιμα τσιμεντοκονιάματα σε σακιά (τύπος έγχυτου σκυροδέματος).
    3. Το εκτοξευόμενο σκυρόδεμα και εκτοξευόμενο κονίαμα.
    4. Το σύνθετο υλικό ινών υάλου υψηλής αντοχής εμποτισμένων με κατάλληλες εποξειδικές ρητίνες.
    5. Τα κονιάματα δομήσεως.
    6. Το εποξειδικό κονίαμα και εποξειδικό σκυρόδεμα.
    7. Τα ασφαλτούχα προϊόντα.

    3.1 Απλά Υλικά

    3.1.1 Τσιμέντο
    Θα χρησιμοποιηθούν τσιμέντα Πόρτλαντ ελληνικής κατασκευής.

    3.1.2 Κονίες - άσβεστος, γύψος και οργανικά συνδετικά υλικά
    (πλαστικά, γαλακτώματα κ.λπ.)
    Όλα τα ανωτέρω υλικά υποβάλλονται σε ενδεδειγμένους κατά περίπτωση εργαστηριακούς ποιοτικούς ελέγχους, οπότε και κρίνεται ανάλογα ο βαθμός της καταλληλότητάς τους.

    3.1.3 Αδρανή υλικά
    Θα χρησιμοποιηθούν αδρανή υλικά, φυσικά ή θραυστά απαλλαγμένα από επιβλαβείς προσμείξεις που καθορίζονται από τις ισχύουσες ελληνικές προδιαγραφές.

    3.1.4 Νερό
    Το νερό για να είναι κατάλληλο για παρασκευή κονιαμάτων και σκυροδεμάτων πρέπει να είναι απαλλαγμένο από επιβλαβείς προσμείξεις. Βασικά το πόσιμο νερό είναι κατάλληλο για την παρασκευή σκυροδεμάτων και κονιαμάτων.

    3.1.5 Χάλυβες
    Στην κατηγορία των χαλύβων για την επισκευή βλαβών υπάγονται:
    α) Σιδηρούς οπλισμός σκυροδέματος.
    β) Μορφοχάλυβες (προφίλ) διατομής διπλού Τ, Π και Γ.
    γ) Λεπτά χαλυβοελάσματα.
    δ) Δομικά πλέγματα.
    ε) Κοχλιωτοί σφιγκτήρες
    3.1.6 Ίνες υάλου υψηλής αντοχής
    Θα χρησιμοποιηθούν ίνες υάλου υψηλής αντοχής τύπου Ε-Glass συρραμμένες ή πλεγμένες σε μορφή υφάσματος.
    3.1.7 Πρόσθετα βελτιωτικά για κονιάματα και σκυροδέματα
    Μπορούν να χρησιμοποιηθούν στα κονιάματα και στα σκυροδέματα πρόσθετα βελτιωτικά όπως:
    α. Πλαστικοποιητικά
    β. Επιταχυντικά πήξεως
    γ. Επιβραδυντικά πήξεως
    δ. Αερακτικά
    ε. Στεγανοποιητικά

    3.1.8 Εποξειδικές ρητίνες
    Oι εποξειδικές ρητίνες θα είναι δύο συστατικών. Το κύριο συστατικό είναι η εποξειδική ρητίνη και το άλλο ο σκληρυντής. Τα δύο αυτά συστατικά πρέπει να είναι διαφορετικού χρώματος. Επίσης η συσκευασία των συστατικών αυτών πρέπει να γίνεται σε δοχεία διαφορετικού χρώματος για να μη γίνονται λάθη.
    O προμηθευτής πρέπει να παρέχει χαρακτηριστικά στοιχεία ιδιοτήτων του διατιθέμενου υλικού καθώς και πλήρεις οδηγίες αναλογιών και χρήσης του υλικού.

    3.1.9 Εποξειδικά και άλλα υλικά ενίσχυσης με ενέσεις σε φέροντα στοιχεία
    Για την ενίσχυση φερόντων στοιχείων μπορούν να χρησιμοποιηθούν κατάλληλες εποξειδικές ρητίνες που θα εισαχθούν μέσα σε λεπτά ρήγματα στοιχείων οπλισμένου σκυροδέματος με τη μέθοδο των ενέσεων. Για το σκοπό αυτό πρέπει να χρησιμοποιούνται λεπτόρρευστες εποξειδικές ρητίνες χωρίς διαλύτη που εισάγονται με κατάλληλη συσκευή εισπιέσεως (πιστόλι).
    Η ένεση πρέπει να γίνεται αμέσως μετά την ανάμειξη των δύο συστατικών. Ενδείκνυται η διενέργεια εργοταξιακού ελέγχου για διαπίστωση του βάθους διείσδυσης της ένεσης. Στη συσκευασία των λεπτόρρευστων εποξειδικών ρητινών πρέπει να αναγράφεται με σαφήνεια από τον προμηθευτή ότι το εποξειδικό υλικό είναι 100% χωρίς διαλύτη.

    3.2 Σύνθετα Υλικά (μείγματα)

    3.2.1 Σκυρόδεμα
    Το σκυρόδεμα δεν πρέπει να έχει αντοχές χαμηλότερες της κατηγορίας C16/20 των Ελληνικών Κανονισμών. Πρέπει να παρασκευάζεται από αδρανή σύμφωνα με το Νέο Κανονισμό Τεχνολογίας Σκυροδέματος.
    Πρέπει να γίνεται καλή ανάμειξη του υλικού, το μείγμα να έχει την κατάλληλη ρευστότητα για το σκοπό που χρησιμοποιείται και η συμπύκνωσή του να γίνεται με δονητή. Η ρευστότητα μπορεί να βελτιωθεί με την προσθήκη εγγυημένης ποιότητας πλαστικοποιητικών υλικών.
    Πριν από τη διάστρωση του νέου σκυροδέματος επιβάλλεται η διαβροχή του παλαιού σκυροδέματος. Επί πλέον πρέπει να γίνεται καλή συντήρηση του διαστρωθέντος νέου σκυροδέματος με διαβροχή. Η αντοχή του νέου σκυροδέματος ως προς το παλαιό πρέπει να είναι μεγαλύτερη τουλάχιστον κατά 5MPa.

    3.2.2 Έτοιμα τσιμεντοκονιάματα σε σακιά
    Τα κονιάματα αυτά προορίζονται για αποκαταστάσεις βλαβών σε φέροντες οργανισμούς.
    Βασικές ιδιότητες αυτών των υλικών είναι ότι αντικαθιστούν στις επισκευές το συνηθισμένο σκυρόδεμα, παρουσιάζουν μεγάλες μηχανικές αντοχές που αναπτύσσονται γρήγορα, βελτιώνουν την πρόσφυση με το παλαιό σκυρόδεμα που δεν εμφανίζουν ρηγματώσεις, λόγω ελαφριάς διόγκωσής τους και έτσι αντισταθμίζουν τις συστολές πήξης.
    Ευαίσθητο σημείο είναι ότι πρέπει να διαβρέχονται επιμελημένα με νερό για μερικές ημέρες για να μη διακοπούν οι αντιδράσεις σκλήρυνσης.

    3.2.3 Εκτοξευόμενο σκυρόδεμα και εκτοξευόμενο κονίαμα
    Χρησιμοποιείται για κατασκευή μικρού πάχους επενδύσεων όχι μικρότερων των 2 cm.
    Μπορεί να γίνει χρήση των κατωτέρω τύπων:
    α. Ξηράς ανάμειξης υλικών, όπου η προσθήκη του νερού στο μείγμα τσιμέντου και αδρανών γίνεται στο στόμιο εκτόξευσης.
    β. Υγράς ανάμειξης υλικών, όπου η προσθήκη του νερού γίνεται πριν από την εισαγωγή του μείγματος στον ελαστικό σωλήνα εκτόξευσης.
    Ανάλογα με το είδος επισκευής ο κόκκος των αδρανών υλικών μπορεί να φθάσει μέχρι 15 mm. Το μείγμα των αδρανών πρέπει να είναι άριστης κοκκομετρικής διαβαθμίσεως οι δε κόκκοι να είναι από θραυστά αδρανή. Η αντοχή σε ηλικία 28 ημερών να είναι μεγαλύτερη του σκυροδέματος C20/25.
    Για την ανάπτυξη βελτιωμένων ιδιοτήτων και για την αποφυγή ρηγματώσεων απαιτείται επιμελημένη συντήρηση με διαβροχή επί μερικές ημέρες.

    3.2.4 Σύνθετο υλικό ινών υάλου υψηλής αντοχής εμποτισμένων με κατάλληλες εποξειδικές ρητίνες
    Τα σύνθετα υλικά εφαρμόζονται σε δομικά στοιχεία των οποίων οι ρηγματώσεις έχουν προετοιμασθεί με τσιμεντενέσεις, τσιμεντοκονιάματα, εποξειδικές ρητίνες ή εποξειδικά κονιάματα. Η εφελκυστική αντοχή των σύνθετων υλικών πρέπει να είναι τουλάχιστον 500 Mpa στην κύρια διεύθυνση των ινών υάλου. Λόγω του μικρού τους πάχους (περίπου 1.3 mm ανά στρώση) οι διαστάσεις του δομικού στοιχείου παραμένουν πρακτικά αμετάβλητες, και το πρόσθετο βάρος στην κατασκευή είναι ουσιαστικά αμελητέο.

    3.2.5 Κονιάματα δόμησης
    Τα κονιάματα που θα χρησιμοποιηθούν δηλαδή τα ασβεστοκονιάματα δόμησης, τα μεικτά ασβεστοτσιμεντοκονιάματα και τα τσιμεντοκονιάματα, πρέπει να είναι ενισχυμένα με περισσότερη συνδετική ύλη από τα συνήθη κονιάματα η δε άμμος πολύ καθαρή (χωρίς άργιλο).

    3.2.6 Εποξειδικό κονίαμα και εποξειδικό σκυρόδεμα
    Χρησιμοποιούνται για πλήρωση ρωγμών ή διάκενων μεγαλύτερων των 3 mm. Κατασκευάζονται με ανάμειξη καθαρής και ξηρής άμμου ή μείγματος άμμου και τσιμέντου (σαν αδρανές) ή μείγματα αδρανών υλικών καλής κοκκομετρικής διαβάθμισης.

    3.2.7 Ασφαλτούχα προϊόντα
    Υπάρχει ποικιλία ειδικών ασφαλτικών και πισσούχων υλικών για σφραγίσεις ρωγμών.
    Τα υλικά αυτά μπορούν να χρησιμοποιηθούν για πλήρωση ρωγμών, εάν παρουσιάζουν καλή εμφάνιση μετά την εφαρμογή τους και ικανοποιητικές για τον σκοπό αυτό ιδιότητες. Πρέπει να έχουν καλή πρόσφυση, διαρκή ελαστικότητα και σταθερότητα για να μη ρέουν υπό την επίδραση της θερμοκρασίας του περιβάλλοντος.

    4. Επισκευές στοιχείων από οπλισμένο σκυρόδεμα

    4.1 Τυπικοί βαθμοί βλάβης

• Απλή Ρηγμάτωση (πάχος ρωγμής: για δοκούς 2-5 mm, για υποστυλώματα 0.5-3 mm). Oι βλάβες σε αυτό το βαθμό αποκαθίστανται με χρήση εποξειδικών ρητινών και επικόλληση ελασμάτων ή σύνθετων υλικών στο σκυρόδεμα.

• Μερική Αποδιοργάνωση.
  Oι βλάβες αυτού του βαθμού αποκαθίστανται με μερική καθαίρεση του βλαμμένου σκυροδέματος και αντικατάσταση αυτού με νέο σκυρόδεμα, ενίσχυση με νέους οπλισμούς ή επικόλληση χαλύβδινων ελασμάτων ή σύνθετων υλικών ή προσθήκη εξωτερικού μανδύα σκυροδέματος.

• Διακοπή Συνέχειας, Πλήρης Αποδιοργάνωση Σκυροδέματος, Βλάβη Oπλισμών (ολίσθηση, λυγισμός οπλισμού).
  Oι βλάβες αυτού του βαθμού αποκαθίστανται με πλήρη επισκευή ή αντικατάσταση ολόκληρου του στοιχείου.

    4.2 Επισκευή δοκών

    4.2.1 Απλή ρηγμάτωση

• Συγκόλληση των ρωγμών με χρήση εποξειδικής ρητίνης.

    4.2.2 Έντονη ρηγμάτωση δοκού χωρίς αποδιοργάνωση του σκυροδέματος

• Τρόπος Α:
  – Υποστύλωση της δοκού.
  – Συγκόλληση των ρωγμών με χρήση εποξειδικής ρητίνης.
  – Επικόλληση με εποξειδική ρητίνη στην περιοχή της ρηγμάτωσης λεπτών χαλύβδινων ελασμάτων στις παρειές της δοκού ή στρώσεων σύνθετου υλικού στις παρειές και στο κάτω πέλμα της δοκού.

• Τρόπος Β:
  – Υποστύλωση της δοκού.
  – Συγκόλληση των ρωγμών με χρήση εποξειδικής ρητίνης.
  – Τοποθέτηση στην περιοχή της ρηγμάτωσης της δοκού εξωτερικών συνδετήρων κατακόρυφων ή υπό γωνία 45°.
  – Σύσφιγξη των συνδετήρων μέχρι αρνήσεως.

    4.2.3 Έντονη ρηγμάτωση δοκού με τοπική αποδιοργάνωση του σκυροδέματος

• Τρόπος Α
  – Υποστύλωση της δοκού
  – Καθαίρεση του αποδιοργανωμένου σκυροδέματος
  – Τοποθέτηση στην εξωτερική παρειά της δοκού ελαφρού δομικού πλέγματος
  – Διάστρωση εκτοξευόμενου ή έγχυτου σκυροδέματος
  – Τοποθέτηση στην περιοχή της ρηγμάτωσης της δοκού λεπτών χαλύβδινων ελασμάτων ή στρώσεων σύνθετου υλικού, όπως αναφέρεται στην παράγραφο 4.2.2.

• Τρόπος Β
  – Υποστύλωση της δοκού
  – Θραύση της πλάκας στην περιοχή που θα τοποθετηθεί ο μανδύας.
  – Εκτράχυνση της εξωτερικής επιφάνειας της δοκού που θα συνδεθεί με το μανδύα.
  – Τοποθέτηση κατά μήκος οπλισμού και συνδετήρων.
  – Τοποθέτηση ξυλοτύπων ή δομικού πλέγματος.
  – Κατασκευή μανδύα με έγχυτο ή εκτοξευόμενο σκυρόδεμα.

    4.2.4 Πλήρης αποδιοργάνωση του σκυροδέματος τμήματος της δοκού:

• Ακολουθείται η εξής τεχνική:
  – Υποστύλωση της δοκού
  – Καθαίρεση του αποδιοργανωμένου σκυροδέματος σε ολόκληρο το τμήμα της δοκού.
  – Έλεγχος του οπλισμού και ενίσχυση αυτού εάν απαιτείται.
  – Διαμόρφωση των παρειών του παλαιού σκυροδέματος.
  – Τοποθέτηση ξυλότυπου.
  – Διάστρωση έγχυτου σκυροδέματος.

    4.2.5 Βλάβη της δοκού από κάμψη

• Τρόπος Α
  – Υποστύλωση της δοκού.
  – Αποκάλυψη του υπάρχοντος οπλισμού της δοκού σε ορισμένες θέσεις (ανά 40-50 cm).
  – Συγκόλληση νέου οπλισμού κάμψης πάνω στον παλαιό μέσω παρεμβλημάτων.
  – Τοποθέτηση ελαφρού δομικού πλέγματος γύρω από τη νεύρωση της δοκού.
  – Διάστρωση έγχυτου ή εκτοξευόμενου σκυροδέματος για τη δημιουργία μανδύα.

• Τρόπος Β
  – Εξομάλυνση της επιφάνειας της δοκού.
  – Επάλειψη εποξειδικής ρητίνης.
  – Συγκόλληση χαλύβδινων ελασμάτων ή στρώσεων σύνθετου υλικού στο εφελκυόμενο πέλμα της δοκού.

    4.3 Επισκευή υποστυλωμάτων
   4.3.1 Απλή ρηγμάτωση

• Στην περίπτωση αυτή επισκευάζουμε με συγκόλληση των ρωγμών, με χρήση εποξειδικής ρητίνης. Στην περίπτωση που επιθυμούμε την αύξηση της φέρουσας ικανότητας και πλαστιμότητας του υποστυλώματος κατασκευάζεται μανδύας σκυροδέματος με έγχυτο ή εκτοξευόμενο σκυρόδεμα. Αντί του μανδύα μπορούν να τοποθετηθούν στρώσεις σύνθετου υλικού περιμετρικά του υποστυλώματος.

    4.3.2 Σημαντική τοπική βλάβη - μερική αποδιοργάνωση του σκυροδέματος του υποστυλώματος

• Τρόπος Α:
  – Υποστύλωση
  – Καθαίρεση του αποιδιοργανωμένου σκυροδέματος.
  – Αποκάλυψη οπλισμών.
  – Συγκόλληση νέου οπλισμού και πυκνών κλειστών συνδετήρων.
  – Τοποθέτηση δομικού πλέγματος.
  – Διάστρωση έγχυτου σκυροδέματος ή εκτοξευόμενου για τη δημιουργία του μανδύα ή και έτοιμου κονιάματος σε σακιά.

• Τρόπος Β:
  – Υποστύλωση
  – Καθαίρεση του αποδιοργανωμένου σκυροδέματος.
  – Αποκάλυψη οπλισμών.
  – Συγκόλληση νέου οπλισμού και πυκνών κλειστών συνδετήρων.
  – Διάστρωση έγχυτου σκυροδέματος ή έτοιμου κονιάματος σε σακιά.
  – Τοποθέτηση σύνθετου υλικού.

    4.3.3 Σημαντική τοπική βλάβη - πλήρης αποδιοργάνωση του σκυροδέματος του υποστυλώματος

• Στην περίπτωση αυτή επισκευάζουμε ως εξής:
  – Υποστύλωση
  – Πλήρης καθαίρεση του αποδιοργανωμένου τμήματος του υποστυλώματος τουλάχιστον σε ύψος 30 cm.
  – Έλεγχος του διαμήκους οπλισμού, ενίσχυσή του εάν απαιτείται και προσθήκη πυκνών συνδετήρων.
  – Τοποθέτηση ξυλότυπου.
  – Διάστρωση έγχυτου σκυροδέματος ή έτοιμου κονιάματος σε σακιά.

    4.3.4 Κατασκευή μανδύα στο κατώτερο υποστύλωμα
   Όταν το κατώτερο υποστύλωμα ενισχύεται με μανδύα είναι σκόπιμο ο ίδιος ο μανδύας να περιβάλλει και το πέδιλό του. O μανδύας πρέπει να καλύπτει τουλάχιστον το μισό ύψος του πεδίλου.    

    4.4. Επισκευή τοιχωμάτων από οπλισμένο σκυρόδεμα
    4.4.1 Απλή ρηγμάτωση

• Στην περίπτωση αυτή οι ρωγμές συγκολλώνται με χρήση εποξειδικής ρητίνης. Τα στοιχεία σε κτίρια που μελετήθηκαν με παλαιότερους κανονισμούς έχουν μειωμένους οπλισμούς, το οποίο οφείλεται στις παραδοχές ανάλυσης που εφαρμόζονταν παλαιότερα. Η σφράγιση λοιπόν των ρωγμών με ρητίνες τις περισσότερες φορές δεν είναι αρκετή και γι’ αυτό συνίσταται η ενίσχυση των τοιχίων με μανδύες οπλισμένου σκυροδέματος ή με χρήση σύνθετων υλικών.

    4.4.2 Αποδιοργάνωση του σκυροδέματος

• Τρόπος Α:
  – Υποστύλωση
  – Καθαίρεση του αποδιοργανωμένου σκυροδέματος, όσο είναι δυνατή.
  – Αντικατάσταση του αποδιοργανωμένου σκυροδέματος όπου έχει καθαιρεθεί, με έγχυτο ή εκτοξευόμενο σκυρόδεμα ή με έτοιμο κονίαμα σε σακιά.
  – Τοποθέτηση, ως ελάχιστου οπλισμού από κάθε πλευρά του τοιχώματος, δομικού πλέγματος 100x100x4,5. Συνίστανται η συγκέντρωση του οπλισμού στα άκρα του τοιχώματος.
  – Σύνδεση των δομικών πλεγμάτων με εγκάρσιους συνδέσμους Φ12 έναν ανά δύο τετραγωνικά μέτρα.
  – Διάστρωση έγχυτου ή εκτοξευόμενου σκυροδέματος ή έτοιμου κονιάματος σε σακιά για τη δημιουργία του διπλού μανδύα.

• Τρόπος Β:
  – Υποστύλωση
  – Καθαίρεση του αποδιοργανωμένου σκυροδέματος, όσο είναι δυνατή.
  – Αντικατάσταση του αποδιοργανωμένου σκυροδέματος όπου έχει καθαιρεθεί, με έγχυτο σκυρόδεμα ή με έτοιμο κονίαμα σε σακιά.
  – Τοποθέτηση στρώσεων σύνθετου υλικού στις δύο παρειές του στοιχείου.

    4.5 Επισκευή κόμβων

• Κάθε ρηγμάτωση κόμβου, έστω και μικρού ανοίγματος ρωγμής, θα θεωρείται επικίνδυνη και θα αντιμετωπίζεται σαν σοβαρή βλάβη.

• Τρόπος Α:
  – Υποστύλωση που επεκτείνεται τουλάχιστον κατά έναν όροφο πάνω και έναν όροφο κάτω από τον κόμβο.
  – Ενίσχυση του κόμβου με εξωτερικούς συνδετήρες χιαστί γύρω από τον κόμβο και οριζόντιους στα εκατέρωθεν του κόμβου υποστυλώματα.
  – Περιβολή των συνδετήρων και της περιοχής του κόμβου με δομικό πλέγμα.
  – Κατασκευή τοπικού μανδύα με έγχυτο ή εκτοξευόμενο σκυρόδεμα.
  – O μανδύας του κόμβου θα ενώνεται με τους μανδύες όλων των στοιχείων που συνέρχονται στον κόμβο ή θα καλύπτει μήκος του στοιχείου που δεν είναι βλαμμένο τουλάχιστο ενός μέτρου..

• Τρόπος Β:
  – Υποστύλωση που επεκτείνεται τουλάχιστο κατά έναν όροφο πάνω και έναν όροφο κάτω από τον κόμβο.
  – Καθαίρεση της πλάκας γύρω από τον κόμβο για τη διέλευση μεταλλικών γωνιακών σκελών ενίσχυσης.
  – Πλήρωση των ρωγμών με εποξειδική ρητίνη ή αφαίρεση του αποδιοργανωμένου σκυροδέματος και συμπλήρωση με εποξειδικό ή μη συρρικνούμενο κονίαμα. – Διάνοιξη διαμπερών οπών (π.χ. τέσσερις οπές Φ16) σε κάθε δοκό για τη διέλευση ράβδων περίσφιγξης.
  – Εφαρμόζονται τέσσερα γωνιακά σκέλη (π.χ. 70x7) στις ακμές του υποστυλώματος τα οποία προεξέχουν πάνω από την πλάκα και κάτω από τη δοκό (π.χ. 40 cm). Εφαρμόζεται με ειδική διάταξη (μέγγενη με σχήμα Π) σταδιακά προένταση στις θέσεις άνω και κάτω του κόμβου όπου θα τοποθετούν τα συγκολλητά ελάσματα (π.χ. 400x10).
  – Στις οπές κάθε δοκού στερεώνονται με πλήρωση με λεπτόρρευστη εποξειδική ρητίνη τέσσερις οριζόντιες ράβδοι (π.χ. Φ14). Oι ράβδοι συγκολλώνται στα γωνιακά.
  – Σκυροδετείται η πλάκα γύρω από τον κόμβο.